Wytyczne montażu oznakowań dla niewidomych
Montaż oznakowań dla osób niewidomych i słabowidzących powinien być realizowany zgodnie z określonymi wytycznymi oraz normami. Prawidłowe zaprojektowanie systemu wpływa bezpośrednio na bezpieczeństwo oraz możliwość samodzielnego poruszania się użytkowników.
Na tej stronie znajdziesz:
- Ogólne wytyczne stosowane w większości inwestycji w Polsce
- Specjalistyczne wytyczne PKP dla infrastruktury kolejowej
Ogólne wytyczne (PZN i standardy dostępności)
Wytyczne dotyczące oznakowań dotykowych dla osób niewidomych i słabowidzących opierają się na zaleceniach PZN oraz aktualnych standardach dostępności budynków publicznych.
Obejmują one tzw. fakturowe oznaczenia nawierzchni (FON), czyli system elementów dotykowych umożliwiających orientację w przestrzeni za pomocą stopy lub białej laski. Rozwiązania te stanowią obecnie podstawowy standard stosowany w projektowaniu dostępnej infrastruktury.
Wytyczne określają zasady prowadzenia ciągów komunikacyjnych, rozmieszczenia pól uwagi oraz wymagania dotyczące kontrastu wizualnego i bezpieczeństwa użytkowania.
Gdzie stosuje się standardy
Wytyczne stosowane są w większości inwestycji publicznych oraz projektów realizowanych zgodnie z zasadami dostępności architektonicznej.
Obejmują m.in. budynki użyteczności publicznej, placówki edukacyjne, obiekty handlowe oraz przestrzeń miejską i ciągi komunikacyjne.
Ich celem jest zapewnienie bezpieczeństwa, czytelnej orientacji w przestrzeni oraz możliwości samodzielnego poruszania się osobom niewidomym i słabowidzącym.
Projektowanie i adaptacja przestrzeni publicznej do potrzeb osób niewidomych i słabowidzących zalecenia i przepisy
POLSKI ZWIĄZEK NIEWIDOMYCH
Warszawa 2017, od strony 20
Wskazówki do projektowania i adaptacji środowiska fizycznego do potrzeb osób niewidomych i słabowidzących
STANDARDY DOSTĘPNOŚCI BUDYNKÓW DLA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIAM
Warszawa 2017, od strony 27
Standard dostępności architektonicznej
MODEL DOSTĘPNEJ SZKOŁY
Punkty: 3.2.1.5. / 5.2.5.1. / 5.2.5.2. Warszawa 2023, od strony 43
Model Dostępnej Szkoły to aktualny standard opracowany w ramach programu „Dostępność Plus”
(2019–2023), określający zasady projektowania dostępnych placówek edukacyjnych.
Wytyczne PKP (IPI-1)
W infrastrukturze kolejowej obowiązują odrębne, bardziej szczegółowe wytyczne PKP określone w dokumencie IPI-1.
Podstawa wytycznych PKP
Wytyczne IPI-1 określają:
- układy linii prowadzących
- rozmieszczenie pól uwagi
- odległości od krawędzi peronów
- wymagania techniczne materiałów
Ich stosowanie jest obowiązkowe w projektach infrastruktury kolejowej.
Projektowanie i adaptacja przestrzeni publicznej do potrzeb osób niewidomych i słabowidzących zalecenia i przepisy
PKP POLSKIE LINIE KOLEJOWE
Warszawa 2020, od strony 31
Dokument ten precyzyjnie definiuje sposób projektowania i montażu oznakowań dotykowych na peronach, dworcach oraz w przejściach podziemnych.
Zobacz, jak nasze oznaczenia INNOVARE DOTLINE (FON / Ipi-1) wyglądają w praktyce
Wytyczne to jedno, ale dopiero realizacje pokazują, jak działa System Fakturowych Oznaczeń Nawierzchniowych (FON) w rzeczywistej przestrzeni. Na zdjęciach zobaczysz przykłady zastosowania elementów systemu, które tworzą czytelne i bezpieczne ciągi komunikacyjne.Na realizacjach zobaczysz m.in.:
- oznaczenia ostrzegawcze w formie guzków
- elementy prowadzące ułatwiające poruszanie się
- rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo przy krawędziach
guzki ostrzegawcze / linie prowadzące / linie typu sztruks / pasy krawędziowe
Dlaczego warto?
FON to system, który działa jako całość. Nawet pojedyncze elementy, odpowiednio rozmieszczone, tworzą logiczne i bezpieczne ciągi komunikacyjne dla osób niewidomych i słabowidzących.
Na przykładach realizacji łatwiej zrozumiesz, jak przełożyć wytyczne na praktyczne rozwiązania.
Zobacz, jak wygląda wdrożenie w praktyce
Katalogi i materiały do pobrania
W tej sekcji znajdziesz katalogi oraz materiały techniczne dotyczące oznakowań dla osób niewidomych i słabowidzących. Dokumenty zawierają szczegółowe informacje o produktach, systemach montażu oraz dostępnych rozwiązaniach.
Materiały mogą być pomocne na etapie projektowania, doboru produktów oraz realizacji inwestycji.
Masz problem z otwarciem katalogów ?
Pobierz najnowszą wersję oprogramowania Adobe Reader klikając w ten link
FAQ
1. Jakie są rodzaje oznaczeń dla osób niewidomych?
Wyróżniamy 3 podstawowe typy:
- A – linie prowadzące (kierunkowe)
- B – faktura ostrzegawcza
- C – faktura uwagi (informacyjna)
Każdy z nich pełni inną funkcję i stosuje się je razem jako system.
2. Do czego służą linie prowadzące (typ A)?
Linie prowadzące pomagają osobie niewidomej poruszać się wzdłuż trasy – wskazują kierunek przemieszczania się w budynku lub przestrzeni publicznej.
3. Kiedy stosuje się fakturę ostrzegawczą (typ B)?
Faktura ostrzegawcza jest używana tam, gdzie występuje zagrożenie, np.:
- schody
- krawędź peronu
- przejście dla pieszych
Informuje: „zatrzymaj się – może być niebezpiecznie”
4. Kiedy stosuje się fakturę uwagi (typ C)?
Faktura typu C pojawia się tam, gdzie użytkownik musi zwrócić uwagę i podjąć decyzję, np.:
- zmiana kierunku
- skrzyżowanie ciągów
- wejście do budynku
5. Jak działają razem oznaczenia A, B i C?
To jeden system:
- A prowadzi użytkownika
- C informuje o zmianie lub wyborze
- B ostrzega przed zagrożeniem
Dopiero razem tworzą czytelną i bezpieczną trasę.
6. Czy trzeba stosować wszystkie trzy rodzaje oznaczeń?
Nie zawsze wszystkie naraz, ale w większości inwestycji publicznych stosuje się co najmniej dwa typy (A + B lub A + C), aby zapewnić pełną czytelność trasy.
7. Co się stanie, jeśli zastosuję tylko linie prowadzące (A)?
Sama linia nie wystarczy — użytkownik:
- nie będzie wiedział, gdzie skręcić
- nie zostanie ostrzeżony przed zagrożeniem
Dlatego potrzebne są także faktury B i/lub C.
8. Czy oznaczenia są wymagane przepisami?
Tak — w wielu przypadkach wynikają z przepisów i standardów dostępności, szczególnie w:
- budynkach publicznych
- przestrzeni miejskiej
- inwestycjach użyteczności publicznej
9. Jak dobrać odpowiedni zestaw oznaczeń?
To zależy od:
- rodzaju obiektu
- układu komunikacji
- liczby punktów decyzji i zagrożeń
Najczęściej projekt obejmuje:
- linie prowadzące (A)
- pola uwagi (C) w miejscach zmiany kierunku
- pola ostrzegawcze (B) przy zagrożeniach
10. Czy błędne oznaczenie może wpłynąć na odbiór inwestycji?
Tak — nieprawidłowe lub niekompletne oznaczenia mogą:
- utrudnić odbiór budynku
- wymagać poprawek
- zwiększyć koszty inwestycji
Kiedy warto się odezwać
Napisz lub zadzwoń, jeśli:
- nie wiesz, które oznakowania będą odpowiednie
- masz konkretne miejsce do oznakowania (np. schody, ciągi komunikacyjne)
- chcesz uniknąć błędnego zakupu
- potrzebujesz szybkiej decyzji bez przeglądania całej oferty
Sprawdź dostępne produkty
W ofercie znajdziesz oznakowania dla niewidomych, elementy systemów FON oraz rozwiązania stosowane zgodnie z wymaganiami przestrzeni publicznej.
Dostępne są również produkty wykorzystywane w standardzie IPI-1 stosowanym między innymi w infrastrukturze kolejowej i obiektach komunikacyjnych.